Peru staat wereldwijd bekend als de culinaire hoofdstad van Zuid-Amerika, en dat merk je gelukkig ook met een backpackersbudget. De Peruaanse keuken is een complexe mix van inheemse tradities, Spaanse invloeden en verrassende Aziatische smaken. Van verse ceviche aan de kust tot stevige aardappelgerechten hoog in de Andes; eten is hier een cruciaal en uiterst toegankelijk onderdeel van de reiservaring.
Lokale specialiteiten
De diversiteit van het landschap reflecteert direct in de gerechten. Aan de kust draait alles om vis, terwijl in de bergen quinoa, maïs, aardappelen en stevig vlees de menukaarten domineren.
Ceviche
Het absolute nationale gerecht van Peru. Verse, rauwe vis wordt gegaard in 'leche de tigre', een krachtige marinade van limoensap, rode ui, chilipeper en zout. Het wordt doorgaans geserveerd met zoete aardappel en geroosterde maïs (cancha) om de zuurgraad in balans te brengen. Omdat het gerecht met rauwe vis wordt gemaakt, eten Peruanen ceviche traditioneel alleen als lunch, wanneer de vangst het verst is.
Lomo Saltado
Een perfect voorbeeld van de 'Chifa' keuken, de unieke mix van Peruaanse en Chinese invloeden. Lomo saltado bestaat uit gemarineerde reepjes biefstuk, gewokt met rode ui, tomaat en sojasaus. Het rokerige mengsel wordt opgediend met zowel witte rijst als dikke frieten. Dit is een vullende, veilige en overal verkrijgbare optie na een lange reisdag.
Ají de Gallina
Een troostrijk gerecht dat populair is in de koudere regio's. Het bestaat uit geplozen kip in een romige, licht pittige saus gemaakt van de gele ají-peper, walnoten, kaas en melk. Het wordt vaak geserveerd over gekookte aardappelen met een half hardgekookt ei en rijst.
Cuy (Cavia)
Voor veel reizigers even slikken, maar in de Andes is cavia een traditionele delicatesse die al duizenden jaren wordt gegeten. Het vlees wordt vaak in zijn geheel geroosterd of gefrituurd geserveerd, inclusief kop en pootjes. Het is relatief duur en wordt door locals vooral gegeten tijdens feestdagen of speciale gelegenheden. De smaak en textuur houden het midden tussen donker kippenvlees en konijn.
Alpaca
In steden als Cusco en Arequipa staat alpaca standaard op het menu. Het is extreem mager vlees met een laag cholesterolgehalte. Je vindt het in de vorm van steaks, op spiesen of verwerkt in stoofpotten. Mals alpacavlees is zacht en heeft een milde wildsmaak.
Drank & alcohol
Ook op het gebied van dranken heeft Peru een paar uitgesproken klassiekers die je dagelijks zult tegenkomen.
Pisco Sour
De nationale cocktail op basis van Pisco, een sterke druivenbrandewijn. De cocktail wordt gemixt met vers limoensap, suikersiroop, eiwit voor een schuimkraag en een paar druppels Angostura bitters. Let op: de zoete en frisse smaak maskeert het hoge alcoholpercentage. In de bergen, waar de hoogte effect heeft op je tolerantie, slaat een Pisco Sour snel in.
Chicha Morada
Een non-alcoholische, dieppaarse drank gemaakt van paarse maïs die wordt gekookt met ananas, kaneel en kruidnagel. Het is zoet, verfrissend en wordt standaard geserveerd bij goedkope lunches in lokale restaurants.
Inca Kola
Deze felgele frisdrank is een nationaal icoon en populairder dan Coca-Cola. De smaak is mierzoet en doet sterk denken aan vloeibare kauwgom of cream soda. Peruanen drinken het bij vrijwel elke maaltijd, inclusief chinees eten en ceviche.
Mate de Coca
In de Andesregio is cocathee onmisbaar. Het wordt getrokken van rauwe cocabladeren en smaakt vergelijkbaar met sterke groene thee. Het is een volkomen legale, milde oppepper die breed wordt ingezet om de symptomen van hoogteziekte tegen te gaan.
Waar eten locals?
Als backpacker kun je in Peru enorm besparen door de toeristische straten te vermijden en te eten waar de lokale bevolking eet. De porties zijn groot en de prijzen liggen een stuk lager.
Menú del día
De absolute redding voor budgetreizigers. Tussen de middag bieden vrijwel alle lokale restaurants een dagmenu aan voor een vaste, lage prijs (vaak tussen de 10 en 20 soles). Dit menu bestaat uit een voorgerecht (meestal een stevige soep of salade), een hoofdgerecht (vlees of vis met rijst en bonen) en een drankje, zoals chicha morada of verse limonade.
Maak van de lunch je warme hoofdmaaltijd. Door 's middags een menú del día te eten en 's avonds iets kleins of streetfood te halen, bespaar je aanzienlijk op je dagelijkse voedselbudget.
Lokale markten (Mercados)
Elke Peruaanse stad heeft een centrale markt, zoals de bekende San Pedro markt in Cusco of Mercado Surquillo in Lima. Hier vind je lange rijen met eetkraampjes. Dit is de perfecte plek voor een verse fruitshake (jugo), een voedzame kippensoep (caldo de gallina) of een goedkoop bord lomo saltado. Schuif aan op een plastic krukje tussen de locals voor een authentieke en goedkope maaltijd.
Chifa-restaurants
Op vrijwel elke straathoek in Peru vind je een 'Chifa'. Deze Chinees-Peruaanse restaurants zijn razend populair onder de bevolking. Ze blinken uit in enorme porties gebakken rijst (arroz chaufa) en noedels voor weinig geld. Eén portie is vaak groot genoeg om met twee personen te delen.
Hygiëne & veiligheid
Maagproblemen komen regelmatig voor bij reizigers in Peru. Vaak is dit geen voedselvergiftiging, maar moet je lichaam simpelweg wennen aan andere bacteriën en de hoogte, wat de spijsvertering vertraagt.
Kraanwater is nergens in Peru veilig om te drinken. Gebruik altijd gefilterd water of water uit flessen, ook voor het tandenpoetsen. IJsblokjes in goede restaurants of toeristische bars worden tegenwoordig vrijwel altijd van gezuiverd water gemaakt, maar bij twijfel in een kleine lokale zaak kun je drankjes beter zonder ijs (sin hielo) bestellen.
Wees voorzichtig met verse salades en ongeschild fruit op goedkope markten. Deze worden vaak gewassen met kraanwater. Kies liever voor fruit dat je zelf kunt pellen, zoals bananen of mandarijnen, en groenten die gekookt of gewokt zijn.
Streetfood is over het algemeen veilig, mits je let op de omloopsnelheid. Kies kraampjes waar veel locals in de rij staan en waar het eten op hoog vuur voor je neus wordt bereid. Anticuchos, gegrilde spiesen van runderhart, zijn een populaire en veilige straatsnack in de avonduren.
Dieetwensen
De traditionele Peruaanse keuken leunt zwaar op vlees, maar door de opkomst van het toerisme is het land verrassend makkelijk te bereizen voor vegetariërs en veganisten. In plekken als Lima, Cusco, Arequipa en de Heilige Vallei stikt het van de hippe plant-based restaurants. Ook in lokale eethuisjes kun je vaak vragen om gerechten zonder vlees (sin carne), al krijg je dan soms simpelweg een bord rijst, bonen, bakbanaan en een gebakken ei. Quinoa, van oorsprong een gewas uit de Andes, is overal goedkoop verkrijgbaar en vormt een uitstekende eiwitbron.
Voor reizigers met een glutenintolerantie is Peru relatief eenvoudig. Tarwe is van oudsher geen lokaal gewas. De basis van vrijwel elke maaltijd bestaat uit aardappelen (waarvan Peru duizenden soorten heeft), maïs, quinoa en rijst. Let wel goed op bij Chifa-gerechten zoals lomo saltado; hierin wordt rijkelijk sojasaus gebruikt.
Veiligheid voor vrouwen
Tijdens het uitgaan in Peru is het belangrijk om standaard veiligheidsmaatregelen in acht te nemen. In drukke bars in wijken als Miraflores (Lima) of rondom de Plaza de Armas in Cusco komen incidenten met gedrogeerde drankjes voor. Laat je drankje nooit onbeheerd achter en accepteer geen geopende drankjes van onbekenden.
Houd er daarnaast rekening mee dat de combinatie van alcohol en grote hoogte (zoals in Cusco of Huaraz) onvoorspelbaar kan uitpakken. Een of twee pisco sours kunnen op 3400 meter hoogte voelen als het dubbele. Drink voldoende water tussendoor en ga na een avond stappen altijd met een geregistreerde taxi of Uber terug naar je hostel, ook als het maar een paar straten lopen is.