Evenementen

Australiërs grijpen elke gelegenheid aan voor een lang weekend, een uitgebreide barbecue of een grootschalig festival. De evenementenkalender van het land barst van de sportwedstrijden, culturele vieringen en uitbundige straatfeesten. Omdat de lokale bevolking massaal meedoet aan deze vieringen en er een sterke traditie is van binnenlands reizen, hebben evenementen en feestdagen een gigantische impact op je reisplanning. Het is cruciaal om te weten wanneer het land stilvalt en wanneer de steden juist tot leven komen, zodat je niet onverwachts voor gesloten deuren, torenhoge prijzen of volgeboekte hostels staat.

Nationale feestdagen

In Australië worden nationale feestdagen uiterst serieus genomen. Naast de landelijke dagen heeft ook elke afzonderlijke staat nog een reeks eigen ‘Public Holidays’, zoals de verjaardag van de monarch of specifieke sportevenementen.

Hieronder vind je een overzicht van de belangrijkste landelijke feestdagen die in heel Australië impact hebben op je reis.

Let op: De data voor Pasen (Goede Vrijdag tot en met Paasmaandag) verschuiven elk jaar. Daarnaast schuift een feestdag die in het weekend valt in Australië vaak op naar de maandag, waardoor er een extra ‘long weekend’ ontstaat.

Deze nationale feestdagen betekenen in de praktijk dat het openbare leven deels stilvalt of zich verplaatst naar recreatiegebieden. Zodra een feestdag aan een weekend grenst, trekt de halve stadsmassa met de auto of camper naar de kust of de nationale parken. Voor jou als backpacker betekent dit dat je ruim op tijd je boodschappen moet doen en dat je reisdagen over de grote snelwegen op de vrijdagmiddag voor een lang weekend beter kunt vermijden.

Religieuze festivals

Hoewel Australië een seculier land is, hebben de van oudsher christelijke feestdagen nog steeds de grootste invloed op de kalender. De beleving hiervan is echter compleet anders dan in Europa, simpelweg vanwege het klimaat.

Kerstmis valt midden in de hete Australische zomer. De traditionele winterse taferelen maken hier plaats voor kerstfeesten op het strand, waarbij de kalkoen vaak wordt ingeruild voor een barbecue met zeevruchten (‘prawns on the barbie’). Bondi Beach in Sydney stroomt op Eerste Kerstdag vol met duizenden backpackers met kerstmutsen op, wat een bizar en memorabel contrast vormt met de kerst thuis.

Pasen is qua religieuze invulling voor de meeste Australiërs minder relevant, maar het vierdaagse paasweekend (van Goede Vrijdag tot Paasmaandag) is heilig als het ultieme kampeerweekend. Het is de laatste grote kans voor de zuidelijke staten om van het warme weer te genieten voordat de winter invalt.

Daarnaast kent Australië dankzij zijn enorme diversiteit ook volop vieringen uit andere religies en culturen. Het Lunar New Year (Chinees Nieuwjaar) wordt in steden als Sydney en Melbourne groots gevierd met draken-dansen, lampionnen en gigantische straatfeesten in de wijken rondom Chinatown. Ook Diwali, het hindoeïstische lichtjesfeest, en het einde van de ramadan (Eid) zorgen lokaal voor kleurrijke festivals en fantastische markten met authentiek streetfood.

Lokale festivals

Elke grote stad in Australië probeert zich te onderscheiden met een eigen, uniek mega-evenement. Sommige hiervan zijn zo spectaculair dat backpackers er hun hele reisroute op afstemmen.

Sydney Gay and Lesbian Mardi Gras (Sydney)

Eind februari tot begin maart kleurt Sydney compleet regenboog tijdens de Mardi Gras. Dit is een van de grootste en meest extravagante LGBTQ+ festivals ter wereld. Het hoogtepunt is de wereldberoemde parade over Oxford Street, waar honderdduizenden toeschouwers zich verzamelen om de uitbundige praalwagens en dansers aan te moedigen. Het is een feest van inclusiviteit, acceptatie en keihard feesten, waarbij de hele stad, van de burgemeester tot de lokale politie, meedoet.

Dark Mofo (Hobart)

Dit controversiële en fascinerende winterfestival wordt in juni georganiseerd door het MONA-museum in Tasmanië. Het festival viert de winterzonnewende (de langste nacht van het jaar) en hult de stad Hobart in rood licht. Het programma zit vol met donkere, soms macabere kunst, luide muziek, nachtelijke kampvuren en grensverleggende performances. Het beruchte hoogtepunt is de Nude Solstice Swim, waarbij duizenden mensen bij zonsopgang naakt het ijskoude water van de Derwent River in rennen.

Adelaide Fringe (Adelaide)

In februari en maart verandert de anders zo rustige stad Adelaide in het bruisende middelpunt van de kunstwereld. De Adelaide Fringe is na Edinburgh het grootste kunst- en komediefestival ter wereld. De stad staat wekenlang vol met circustenten, openluchtbars, stand-up comedy shows, straattheater en cabaret. Het is een fantastische periode om in Zuid-Australië te zijn, met een ongekend toegankelijke sfeer en veel gratis optredens voor budgetreizigers.

Vivid Sydney (Sydney)

In mei en juni wordt de winterse donkerte in Sydney verjaagd door Vivid, een grootschalig festival van licht, muziek en ideeën. De iconische gebouwen van de stad, met het Opera House en de Harbour Bridge voorop, worden gebruikt als enorme projectieschermen voor spectaculaire 3D-lichtshows. De haven stroomt elke avond vol met wandelaars die de kilometerslange lichtroutes volgen.

Melbourne Cup (Melbourne)

De paardenrace die het land letterlijk tot stilstand brengt, vindt plaats op de eerste dinsdag van november. In de staat Victoria is het een officiële vrije dag, maar overal in Australië stoppen mensen om 15:00 uur met werken om in de pub of op kantoor naar de race te kijken. Vrouwen dragen extravagante hoeden en fascinators, mannen strakke pakken. Let wel: er is onder jonge Australiërs en reizigers een sterk groeiende aversie tegen het evenement vanwege dierenwelzijn (‘Nup to the Cup’ protesten), waardoor het voor veel backpackers tegenwoordig een evenement is om bewust te boycotten.

Gevolgen voor reizigers

De impact van evenementen en public holidays op je dagelijkse reisroutine is aanzienlijk, en niet altijd in positieve zin. De Australische wetgeving rondom feestdagen is streng.

Op Eerste Kerstdag en Goede Vrijdag zijn de zogenaamde ‘restricted trading days’ van kracht. Vrijwel alles is gesloten. Grote supermarkten zijn dicht en het is op deze dagen in veel staten illegaal voor slijterijen om alcohol te verkopen. Je kunt alleen alcohol krijgen in een pub als je er een volwaardige maaltijd bij eet. Zorg dus dat je voor deze dagen je boodschappen en drankjes in huis hebt, anders sta je gegarandeerd met lege handen.

Het openbaar vervoer schakelt tijdens nationale feestdagen over op een zondagsdienstregeling, wat in regionale gebieden vaak betekent dat er helemaal geen bussen of treinen rijden. Als je afhankelijk bent van Greyhound-bussen of binnenlandse vluchten, merk je dat de capaciteit rondom deze dagen tot de nok toe vol zit. Op de weg zijn de donderdagmiddag voor Pasen en de dag voor kerst berucht. De grote uitvalswegen rondom Sydney, Melbourne en Brisbane veranderen in eindeloze files.

Daarnaast is Anzac Day (25 april) een dag met unieke gevolgen. De ochtend staat in het teken van de serieuze, indrukwekkende ‘Dawn Services’ om oorlogsslachtoffers te herdenken. In de middag verandert de sfeer echter compleet. Pubs stromen vol en het is de enige dag van het jaar dat het gokspelletje ‘Two-Up’ legaal in cafés mag worden gespeeld. Het is een luidruchtige, intens Australische ervaring, maar betekent ook dat veel horeca al vroeg in de middag extreem druk en dronken is.

Prijzen & beschikbaarheid

Zodra er een ‘long weekend’, een schoolvakantie of een groot lokaal festival aanbreekt, schieten de prijzen in Australië pijlsnel omhoog. Dynamic pricing is hier de standaard.

Hostels en campings verdubbelen moeiteloos hun tarieven tijdens evenementen zoals de Mardi Gras in Sydney of het oud en nieuw-weekend. Bovendien voeren vrijwel alle accommodaties in deze periodes een ‘minimum stay’ in. Dit betekent dat je verplicht bent om minimaal drie of soms wel vijf of zeven aaneengesloten nachten te boeken. Voor een budgetreiziger die flexibel wil blijven, is dit een harde klap voor het dagbudget.

Tijdens Australische schoolvakanties en grote feestdagen mag horeca wettelijk een ‘Public Holiday Surcharge’ rekenen om de hogere loonkosten (personeel krijgt dubbel betaald op een feestdag) te compenseren. Schrik dus niet als er standaard 10% tot 15% extra op je rekening in het café of restaurant verschijnt. Dit staat vrijwel altijd klein onderaan het menu vermeld.

Voor camperverhuur geldt hetzelfde: de prijzen voor een busje exploderen in december en januari, of rondom het paasweekend. Wil je in die periodes toch reizen, dan is het cruciaal om drie tot zes maanden van tevoren je voertuig en je kampeerplekken in populaire nationale parken vast te leggen. Wie in Australië tijdens het hoogseizoen op de bonnefooi reist, eindigt onvermijdelijk op een troosteloze, peperdure restplek ver van de bezienswaardigheden.

Aanrader of vermijden?

Of je evenementen moet opzoeken of juist ontwijken, hangt volledig af van je doelen en je budget.

Grote culturele festivals zoals de Adelaide Fringe, Vivid Sydney of Dark Mofo zijn absolute aanraders. Ze geven de steden een waanzinnige, creatieve energie en bieden veel vermaak dat ook voor reizigers met een krap budget toegankelijk is. Het meemaken van zonsondergang tijdens oud en nieuw bij het Sydney Opera House (waarvoor je vaak al ’s ochtends vroeg een plek in de parken moet claimen) is een ‘once in a lifetime’ ervaring die het wachten waard is.

Nationale ‘long weekends’ en de paasdagen kun je logistiek gezien echter beter vermijden. De extreme drukte op de wegen, het gebrek aan betaalbare accommodatie en de verplichte minimumverblijven maken reizen in deze korte periodes stressvol en onnodig duur. Het slimste wat je als backpacker kunt doen tijdens bijvoorbeeld Pasen of het Australia Day-weekend, is zorgen dat je al op een leuke plek (zoals een gezellig hostel in een kustplaats of op een werk-adres in de outback) geïnstalleerd bent, daar een paar dagen blijft hangen zonder verplaatsingen te plannen, en net als de locals gewoon de barbecue aansteekt.