Vietnam is een aaneenschakeling van ongekende visuele extremen, variërend van de grillige, buitenaards ogende kalksteenformaties in het noorden tot de weelderige waterwegen van de Mekong Delta in het zuiden. Het land herbergt een schat aan eeuwenoude keizerlijke architectuur, rauwe oorlogsgeschiedenis en een overweldigende natuurpracht. Hoewel de beroemdste trekpleisters hun reputatie absoluut waarmaken, worstelen ze tegelijkertijd met de enorme impact van het moderne massatoerisme. In deze sectie ontleden we de absolute hoogtepunten van het land, kijken we kritisch naar de realiteit ter plaatse en bieden we concrete alternatieven voor reizigers die de drukte willen ontwijken.
Iconische bezienswaardigheden
Bepaalde plekken in Vietnam zijn zo beeldbepalend dat ze vrijwel op de cover van elke reisgids prijken. Ze vormen de ruggengraat van de klassieke noord-zuidroute en zijn voor de meeste first-time bezoekers de primaire reden om naar het land te reizen.
Ha Long Bay
Dit is zonder twijfel het meest gefotografeerde natuurwonder van Vietnam. Duizenden steile, met jungle begroeide kalksteeneilanden rijzen hier dramatisch op uit het smaragdgroene water van de Golf van Tonkin. Volgens de lokale legende zijn deze rotsen gecreëerd door de neerdalende staart van een draak. Een meerdaagse cruise op een traditionele, houten jonk door dit uitgestrekte UNESCO-werelderfgoed is een onvergetelijke ervaring. Je vaart langs drijvende vissersdorpen, verkent gigantische druipsteengrotten en kajakt door verborgen lagunes. De keerzijde van deze schoonheid is echter de immense populariteit. In het hoogseizoen varen er honderden boten tegelijkertijd uit, waardoor de haven van Halong City chaotisch is en de baai zelf op sommige plekken aanvoelt als een maritieme file. Ook zwerfafval in het water is een hardnekkig en treurig probleem waar de lokale autoriteiten maar moeilijk grip op krijgen.
Hoi An
De oude binnenstad van Hoi An is misschien wel de meest sfeervolle en best bewaarde historische nederzetting van heel Zuidoost-Azië. Als een voormalige, bloeiende handelshaven op de Zijderoute, herbergt de stad een unieke architectonische mix van sierlijke Chinese tempels, robuuste Japanse bruggen en zachtgele Franse koloniale handelshuizen. De gehele binnenstad is autovrij, wat een verademing is vergeleken met de metropolen. Hoi An staat mondiaal bekend om de duizenden kleurrijke zijden lampionnen die de straten na zonsondergang verlichten, evenals de overvloed aan razendsnelle en goedkope kleermakers die in 24 uur een compleet maatkostuum voor je in elkaar zetten. Vanaf de namiddag, wanneer bussen vol dagjesmensen uit het nabijgelegen Da Nang arriveren, wordt het in de smalle straatjes echter schuifelen geblazen en verliest de stad even zijn intieme charme.
De Keizerlijke Stad Hué
Gelegen aan de oevers van de tot de verbeelding sprekende Parfumrivier, was Hué van 1802 tot 1945 de zetel van de machtige Nguyen-dynastie. Het absolute kroonjuweel is de Citadel, een gigantisch ommuurd complex dat een exacte, zij het kleinere, kopie is van de Verboden Stad in Beijing. Binnen de dikke verdedigingsmuren vind je weelderige paleizen, tempels en de restanten van de Purperen Verboden Stad, waar vroeger alleen de keizer en zijn concubines mochten komen. Helaas is een aanzienlijk deel van het complex tijdens het beruchte Tet-offensief in 1968 door Amerikaanse bombardementen verwoest. De restauratiewerkzaamheden zijn indrukwekkend maar duren voort. Rondom de stad, verscholen in de pijnboombossen, liggen bovendien de majestueuze, parkachtige tombes van de voormalige keizers, die minstens zo indrukwekkend zijn als de Citadel zelf.
Phong Nha-Ke Bang Nationaal Park
Voor natuurliefhebbers en avonturiers is dit nationale park in Centraal-Vietnam de absolute heilige graal. Het herbergt het oudste karstgebergte van Azië en een ondergronds netwerk van honderden kolossale grotten. Hier bevindt zich Son Doong, de grootste grot ter wereld, met een eigen ondergrondse jungle en een bizar ecosysteem. Hoewel een expeditie naar Son Doong duizenden euro’s kost en een jarenlange wachtlijst heeft, zijn de toegankelijkere grotten eveneens adembenemend. De Paradise Cave (Thien Duong) strekt zich tientallen kilometers onder de grond uit en is voorzien van spectaculaire, subtiel aangelichte stalactieten en stalagmieten. In de Dark Cave kun je zwemmen in ijskoud ondergronds water en een modderbad nemen in totale duisternis, een favoriete activiteit onder jonge backpackers.
Sapa en de rijstterrassen
Gelegen in de noordwestelijke bergen, niet ver van de Chinese grens, ligt het voormalige Franse bergstation Sapa. De omgeving is wereldberoemd om de spectaculaire, steile rijstterrassen die trapsgewijs in de diepe vallei van Muong Hoa zijn uitgehouwen. Het is ook de thuisbasis van diverse kleurrijke etnische minderheden, waaronder de Hmong en de Red Dao, die nog grotendeels vasthouden aan hun traditionele klederdracht en leefwijze. Hoewel de landschappen fenomenaal zijn, is het stadje Sapa zelf de afgelopen jaren getransformeerd tot een druk en luidruchtig toeristenoord vol massale hotels. Bovendien kan de agressieve verkooptechniek van lokale vrouwen die je tijdens trektochten achtervolgen om handwerk te verkopen, door veel reizigers als uitputtend worden ervaren.
Verborgen parels
Ondanks de stroom van miljoenen reizigers per jaar, heeft Vietnam nog verrassend veel regio’s waar het toerisme nauwelijks van de grond is gekomen. Deze gebieden vereisen vaak meer reistijd en het opgeven van wat westers comfort, maar de beloning is een authentieke blik op het traditionele Vietnamese leven.
Pu Luong Nature Reserve
Grofweg vier uur rijden ten zuidwesten van Hanoi ligt Pu Luong, een natuurreservaat dat vaak wordt omschreven als ‘Sapa, maar dan twintig jaar geleden’. Je vindt hier exact dezelfde felgroene rijstterrassen, torenhoge kalksteenpieken en idyllische, traditionele houten paalwoningen, maar dan zonder de schreeuwerige hotels en kabelbanen. Het gebied wordt bewoond door de Thai-minderheid. Je kunt hier meerdaagse trektochten maken van dorp naar dorp, waarbij je overnacht in eenvoudige homestays bij lokale boerenfamilies. Het is de perfecte plek voor reizigers die de natuur en de stilte zoeken, dichtbij de hoofdstad.
Cao Bang en de Ban Gioc watervallen
In het extreme noordoosten van Vietnam, direct op de grens met China, ligt de provincie Cao Bang. Het is een afgelegen gebied met een ronduit dramatisch landschap van spitse bergen, helderblauwe rivieren en verborgen valleien. De absolute trekpleister, alhoewel zelden bezocht door de doorsnee backpacker, is de Ban Gioc waterval. Dit is de breedste waterval van Zuidoost-Azië en het water dondert over meerdere spectaculaire terrassen naar beneden. De rit ernaartoe via onverharde bergpassen is ruw, maar voert je door landschappen die rechtstreeks uit een schilderij lijken te komen.
De Centrale Hooglanden (Kon Tum en Dak Lak)
Terwijl vrijwel alle reizigers langs de smalle kustlijn van Vietnam reizen, wordt het bergachtige binnenland – de Centrale Hooglanden – structureel overgeslagen. Dit is het kloppende hart van de Vietnamese koffie-industrie en een regio met een rijke, complexe inheemse cultuur. Rondom steden als Kon Tum vind je de fascinerende dorpen van de Bahnar en de Jarai minderheden, bekend om hun torenhoge, rietgedekte gemeenschapshuizen (Rong-huizen) en unieke animistische begraafplaatsen vol houten beelden. Reizen is hier trager en informatie is schaars, maar de gastvrijheid en de ongerepte cultuur zijn ongeëvenaard.
Praktische informatie
Het bezoeken van bezienswaardigheden in Vietnam is over het algemeen goed georganiseerd, maar vereist wel enige strategische planning. Bij vrijwel alle culturele, historische en religieuze monumenten moet een bescheiden toegangsprijs worden betaald, meestal variërend van 40.000 tot 150.000 Dong (ongeveer 1,50 tot 6 euro). Entreetickets koop je altijd ter plekke bij het officiële loket. Trap niet in ‘gidsen’ die voor de ingang beweren dat je via hen sneller of goedkoper naar binnen kunt; dit is vrijwel altijd een scam om je te overtuigen een onnodige tour te boeken.
Openingstijden van grote musea, de keizerlijke tombes in Hué en tempelcomplexen volgen strikte regels. Houd er rekening mee dat veel staatsgerunde bezienswaardigheden tussen 11:30 en 13:30 hun deuren sluiten voor de lunchpauze van het personeel. Plan je bezoeken dus in de vroege ochtend of late namiddag. Dit is niet alleen handig voor de planning, maar ook essentieel om de meedogenloze middaghitte te vermijden.
Wanneer je religieuze bouwwerken, pagodes, tempels of het beroemde Ho Chi Minh Mausoleum in Hanoi bezoekt, is een strikte dresscode van kracht. Je knieën en schouders moeten volledig bedekt zijn. Een sarong of sjaal over een korte broek wikkelen wordt bij de strengere monumenten zoals het mausoleum vaak niet geaccepteerd; je wordt simpelweg weggestuurd. Draag op deze dagen een luchtige lange broek of een jurk die tot over de knieën valt.
Studentenkortingen, hoewel gangbaar in veel westerse landen, bestaan in Vietnam voor buitenlanders nagenoeg niet. Het tonen van een internationale studentenkaart (ISIC) levert je bij musea of nationale parken zelden een voordeel op; er geldt simpelweg één standaardtarief voor internationale bezoekers. Voor grote complexen zoals de Citadel in Hué of het tempelcomplex van My Son worden vaak combinatietickets aangeboden waarmee je ook kleinere, omliggende bezienswaardigheden kunt bezoeken voor een lagere totaalprijs.
Alternatieven voor drukke plekken
Voor reizigers die de platgetreden paden te benauwend vinden, biedt Vietnam gelukkig talloze uitstekende, logische alternatieven. Deze plekken bieden een vergelijkbare, zo niet betere ervaring, maar dan met een fractie van de bezoekersaantallen en een veel authentiekere sfeer.
Lan Ha Bay (Alternatief voor Ha Long Bay)
Lan Ha Bay ligt direct ten zuiden van het wereldberoemde Ha Long Bay en deelt exact hetzelfde buitenaardse karstlandschap. De wateren vloeien naadloos in elkaar over en de rotsformaties zijn visueel niet van elkaar te onderscheiden. Het cruciale verschil is de wetgeving: Lan Ha Bay is een beschermd gebied met veel strengere regels voor het aantal boten. De meeste cruises hier vertrekken vanaf het eiland Cat Ba. In plaats van in de file te varen, heb je in Lan Ha Bay grote delen van de baai vrijwel voor jezelf, het water is er aanzienlijk schoner om in te zwemmen en de tours bieden vaak meer focus op actieve elementen zoals kajakken en rotsklimmen in plaats van passief cruisen.
Ha Giang (Alternatief voor Sapa)
Waar Sapa inmiddels is overgeleverd aan grootschalig toerisme, biedt de provincie Ha Giang in het uiterste noorden nog het rauwe, authentieke bergavontuur. De befaamde Ha Giang Loop, een motorroute van drie tot vijf dagen, voert je langs duizelingwekkende afgronden, de diepe Ma Pi Leng-pas en uiterst geïsoleerde bergdorpjes van etnische minderheden. Het toerisme staat hier nog in de kinderschoenen. In plaats van grote resorts slaap je bij families thuis en eet je wat de pot schaft. Het landschap is zo mogelijk nog dramatischer en onherbergzamer dan rondom Sapa, en je deelt de weg voornamelijk met lokale boeren en af en toe een andere verdwaalde backpacker.
Van Long Nature Reserve (Alternatief voor Tam Coc)
De regio Ninh Binh, en specifiek het dorp Tam Coc, wordt vaak gepromoot als ‘Ha Long Bay op het land’. Hoewel het een schitterend gebied is waar je met een roeibootje door kalksteengrotten vaart, wordt Tam Coc overspoeld door touringcars uit Hanoi. De roeisters proberen je onderweg agressief borduurwerk te verkopen en de drukte haalt de mystiek uit de ervaring. Een briljant alternatief ligt slechts twintig kilometer verderop: het Van Long Nature Reserve. Dit is het grootste waterrijke natuurreservaat van noordelijk Vietnam en vrijwel genegeerd door grote touroperators. Het water is hier spiegelglad, er heerst absolute stilte en met wat geluk spot je tijdens de boottocht de extreem zeldzame Delacour-langur (een apensoort) op de rotswanden. Geen verkopers, geen megafoons, pure rust.
Quy Nhon (Alternatief voor Nha Trang)
Nha Trang was ooit de backpackershoofdstad aan de kust, maar is inmiddels getransformeerd tot een aaneenschakeling van hoogbouw, gigantische resorts en massatoerisme. Voor wie de klassieke, rustige kustervaring van weleer zoekt, is de provinciestad Quy Nhon, zo’n tweehonderd kilometer noordelijker, de beste keuze. Quy Nhon heeft uitgestrekte, schone en vrijwel lege zandstranden, omringd door ruige groene heuvels. Buiten het centrum vind je idyllische vissersdorpjes zoals Bai Xep, waar het leven traag verloopt, kleine guesthouses direct aan het water liggen en verse vis voor een prikkie van de boot op de grill belandt.
Natuur vs cultuur
De kunst van een succesvolle route door Vietnam is het vinden van de juiste balans tussen natuur en cultuur. Het land dwingt je door de langgerekte vorm bijna automatisch tot afwisseling, maar het zwaartepunt van deze twee elementen is geografisch sterk verdeeld. Het noorden van Vietnam is het onbetwiste domein van de ruige, ongetemde natuur. Van de karstgebergten tot de jungle en de rijstterrassen; wie fysieke uitdagingen, motoravonturen en dramatische landschappen zoekt, moet de meeste tijd ten noorden van Hanoi plannen.
Het centrale deel van het land ademt daarentegen cultuur en geschiedenis. Dit is de regio waar de stenen ruïnes van het oude Champa-rijk verborgen liggen in de jungle (My Son), waar de Vietnamese keizers hun macht uitoefenden en waar de Amerikaanse oorlog zijn diepste, meest zichtbare littekens heeft achtergelaten (de DMZ rondom Dong Ha en de verwoeste citadel van Hué).
Het zuiden voelt weer compleet anders en is meer gericht op het agrarische, vloeiende ritme van het leven. De Mekong Delta is minder een traditionele ‘bezienswaardigheid’ met monumenten, maar veeleer een uitgestrekt ecosysteem waar je dagenlang kunt dwalen tussen drijvende markten, kokosnootplantages en een eindeloos netwerk van modderige rivierarmen. Om visuele vermoeidheid of ’tempelmoeheid’ te voorkomen, is het raadzaam om je reisschema zo in te richten dat steden en intense cultuursnuif-dagen strikt worden afgewisseld met verblijven in de natuur, zoals de nationale parken of de kustlijn. Dit houdt het reistempo behapbaar en zorgt ervoor dat de veelzijdigheid van het land optimaal tot zijn recht komt.